Alfa-Tech – Stal narzędziowa WCL, WNL, WWS1 »

Jeśli ktoś myśli, że wszystkie stale narzędziowe są takie same, to pewnie myśli też, że młotek to uniwersalne narzędzie do wszystkiego. Tymczasem WCL, WNL i WWS1 to trzy różne podejścia do trudnych zadań: każde inne, każde wyspecjalizowane.
Stal WCL (stara polska norma) to klasyczna stal narzędziowa węglowa do pracy na zimno. Zawiera około 0, 9–1, 05% węgla i niewielkie ilości innych pierwiastków. Co ją wyróżnia? Twardość osiągana dzięki hartowaniu oraz bardzo dobra skrawalność. Niestety, coś za coś – odporność na ścieranie jest przyzwoita, ale odporność na pękanie i udarność pozostawia sporo do życzenia. WCL najlepiej sprawdza się w prostych narzędziach ręcznych, nożach tokarskich, przecinakach i dłutach.
Stal WNL to wariant z wyższą zawartością niklu (ok. 1, 5%), stworzony po to, by zwiększyć udarność bez całkowitego pożegnania się z twardością. Nadal mówimy o stali do pracy na zimno, ale lepiej radzącej sobie przy dynamicznych obciążeniach i mniej podatnej na nagłe pęknięcia. Typowe zastosowania to bardziej złożone narzędzia tnące, formy do przetwórstwa tworzyw sztucznych czy matryce do tłoczenia blachy.
Stal WWS1 to inna liga – narzędziowa stal szybkotnąca klasy HSS, czyli High Speed Steel. Ma wszystko, czego potrzeba w walce o prędkość i precyzję: wysoka zawartość wolframu (W), wanadu (V) i molibdenu (Mo) daje jej odporność na mięknięcie nawet w temperaturach rzędu 550–600°C. To materiał do produkcji frezów, wierteł, narzynek i noży tokarskich, które muszą skrawać metal przy dużych prędkościach i wysokiej temperaturze bez utraty ostrości.
Podsumowując: WCL to klasyk do prostych zadań, WNL to bardziej wytrzymała wersja tam, gdzie liczy się odporność na udary, a WWS1 to zawodnik do pracy w ekstremalnych warunkach prędkości i temperatury. Każdy ma swoje miejsce – tylko głupiec użyje WCL tam, gdzie potrzeba WWS1, i odwrotnie.